Ang DepEd ay tama, pero kaya nating aminin na miss natin ang excitement ng simpleng graduation
Noong ika-anim na baitang si Lola — hindi ang character, ang tunay na Lola ng sinuman sa atin — walang entablado na may LED backdrop. May folding chair. May gardenia sa collar. Tapos na. At naiyak pa rin ang lahat. Ngayon, sinasabi ng DepEd na bumalik tayo roon, and the most honest answer isn’t “salamat” — it’s something more complicated than that, and we should say it out loud.
Ang mandate ay malinaw: simple at economical ang graduation at moving-up ceremonies sa lahat ng pampublikong paaralan, partly because the cost of living has been squeezing every family harder every year. Makes sense sa papel. A family with three kids at three different grade levels could easily spend five figures across March and April just showing up to each ceremony. Hindi iyon exaggeration. Iyon ay arithmetic.
Pero narito ang bagay na ayaw aminin ng marami: ang simpleng graduation ay hindi palaging masaya para sa batang nag-graduate. Para sa atin, oo — matagal na tayong nanood, and we know that the sash and the crown and the elaborate entrance walk don’t change how hard that kid studied fractions, or how many times she told the teacher “nandito po ako” kahit gustong umuwi. Pero para sa batang pitong taong gulang na nagsabi sa nanay niya, “Mama, mayroon akong toga” — ang toga ay hindi simbolo ng extravagance. Iyon ang unang beses na nararamdaman niya na may ginawa siyang bagay na worth celebrating. Malaking kaibahan iyon.
Lagi nating sinasabi na ang mga karanasan noon ay mas meaningful kasi simple. Totoo iyon — pero selective ang ating memory. Hindi natin maalala ang pag-iiyak ng bata na hindi naisama sa school presentation dahil hindi nakabili ng costume ang magulang. Hindi natin maalala ang hiya ng nanay na pumasok sa graduation na hindi naka-ayos, habang ang ibang magulang ay naka-blazer. Ang simplicity ng nakaraan ay may kasamang lungkot na hindi natin sinasama sa nostalgia.
Ang amoy ng sampaguita garland pagkatapos ng moving-up ceremony — malamig, medyo matamis, at laging kaunti lang ang bulaklak — iyon ang dala ng tunay na simpleng graduation. Hindi mahal. Hindi elaborate. Pero nandoon ang bata, nandoon ang magulang, and for one moment they both felt like it was enough. Iyan ang dapat nating ibalik — that moment, hindi yung policy na nagbabawal ng eksenang hindi naman natin gustong bigyan ng pagkakataon.
Ang totoo, ang problema ay hindi ang extravagance mismo — it’s that the burden always fell on the families who could least afford it. Hindi naman kailangang mahal para maging memorable. Pero ang “simple” na itinuturo ng sistema ay kailangang ibang simple kaysa sa “simple” na resulta ng kahirapan. Kung ang DepEd ay nagma-mandate ng simplicity pero walang kasamang support para matiyak na ang bawat bata ay may maayos na selebrasyon kahit maliit — kung hindi lilikha ng space para sa dignidad sa loob ng simplicity — then what we’re calling a policy is just poverty dressed up as wisdom. At iyan ang pagkakaiba na hindi natin kayang balewalain.
AI-generated entertainment at opinion. Hindi journalism. Hindi affiliated sa anumang brand o personalidad na binanggit.
